تعلیق و سلب صلاحیت سردفتران
چکیده
هدف از نگارش این مقاله،آگاهی و شناخت نسبت به مسائل مربوط به تعلیق و سلب صلاحیت سردفتران و دفتر یاران موضوع مواد 42 و 43 قانون دفاتر اسناد رسمی و کانون سردفتران و دفتر یاران مصوّب 25/4/1354بوده و سعی بر این است که جزئیات مفاد مواد مذکور از متن قوانین و مقررات و مجموعه بخشنامههای ثبتی و آراء دیوان عدالت اداری مورد بررسی قرارگرفته و در معرض دید همکاران محترم سردفتر و دفتر یار قرار گیرد.نگارنده معتقد است اگر این مواد به خوبی برای سران دفاتر و دفتر یاران تببین گردد،گامی موثر در جهت پیشگیری از وقوع جرائم و تخلفات انتظامی خواهد بود.
مقدمه
دفاتر اسناد رسمی از جمله نهادهای خصوصی موفق و همسو با اصل 44 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران می باشد.این نهاد با توجه به هدف و نقش آن در ثبتاسناد بهمنظور یاری رسانی به سازمان ثبت اسناد و املاک کشور تاسیس شده است.با توجه به نقش و جایگاه دفاتر اسناد رسمی در ارتقای امنیت اقتصادی، اجتماعی و قضایی،وقوع تخلفات و جرائم در این نهاد بهویژه توسط سردفتران و دفتر یاران –بهعنوان نمایندگان رسمی دولت- خطرناک بوده و منشأ بروز ضرر و زیان برای جامعه می باشد. بدون شک وقوع تخلفات و جرائم توسط سردفتران و دفتریاران ناشایست و ناپسندیده می باشد.با پیشگیری از وقوع جرائم و تخلفات قشر مذکور نه تنها در امر ارتقای شأن و منزلت سران دفاتر و دفتریاران گام برخواهیم داشت بلکه به سمت وصول نیات متعالی ثبت نیز حرکت خواهیم کرد.
توالی و تداوم ارتکاب جرایم و تخلفات سردفتران و دفتریاران سبب بی اعتمادی جامعه به کاتبان عدل و دفاتر اسناد رسمی خواهد شد و به واسطه آنها زمینه انتقاد و خرده گیری و حتی هجوم برای کاهش اختیارات دفاتر اسناد رسمی امر بدیهی خواهد گردید که در نهایت امر به تضعیف دفاتر اسناد رسمی و به تبع آن سازمان ثبت اسناد و املاک و قوه قضائیه منجر خواهد شد.جهت تبیین موضوع لازم است بررسی اجمالی از دفاتر اسناد رسمی و وظایف و تخلفات و مجازات سردفتران و دفتریاران اسناد رسمی انجام گیرد.
نوشته حاضر مشتمل است بر سه بخش و هر بخش متشکل از دو فصل خواهد بود.در فصل اول بخش نخست به تبیین و تشریح دفترخانه اسناد رسمی و و ظایف کلی آن و نیز تعریف و وظایف سردفتر و دفتریار پرداخته خواهد شد.فصل دوم بخش اول نیز مسئولیت و تخلفات سران دفاتر و دفتریاران و مجازات ایشان مورد بحث قرار خواهد گرفت. فصل نخست بخش دوم مربوط خواهد شد به مراجع نظارت و بازرسی از دفاتر اسناد رسمی و مراجعی که حق تعقیب سردفتر را دارا هستند.در فصل دوم بخش دوم نیز تعلیق دفاتر و نیز انواع صلاحیت های سردفتر و مصادیق فقدان آن مورد بحث قرار خواهد گرفت و در بخش سوم نیز مواد 42 و 43 قانون دفاتر اسناد رسمی و قانون تفسیر ماده 42 و نحوه اداره دفترخانه در زمان تعلیق مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت.